lysine
Expert: Jaap Gerrijts | 3 januari 2023 | Leestijd: 7 minuten

Lysine

Lysine is een aminozuur en draagt bij aan sterk bindweefsel en gezonde botten. Het is belangrijk voor kinderen in de groei en ook sporters en ouderen hebben het nodig. Voeding waar lysine in zit zijn: vlees, vis, eieren en zuivelproducten. Een tekort aan lysine komt vaak voor bij vegetariërs, omdat dit aminozuur sterk ondervertegenwoordigd is in de voeding die men eet. Dit kan tot allerlei klachten leiden zoals duizeligheid, chronische vermoeidheid en een verminderende immuniteit. 

Lysine kent belangrijke gezondheidsvoordelen. In dit uitgebreide artikel leggen we dat aan je uit en we vertellen waar het in zit en hoeveel je er dagelijks van nodig bent. Lees je mee?!

Lysine

Lysine is een essentieel aminozuur en dit betekent dat je lichaam de stof niet zelf kan aanmaken. Je haalt lysine uit voeding en het is belangrijk dat je er genoeg van binnen krijgt. Lysine word ook wel L-Lysine genoemd en dit aminozuur werd voor het eerst ontdekt door een Duitse wetenschapper in 1889 die het aminozuur uit caseïne of melkeiwit kon isoleren. 

Veel mensen weten dat verschillende aminozuren bekend staan als de “bouwstenen van eiwitten” en dat ze nodig zijn om een groot aantal belangrijke functies goed te laten werken.

Lysine is onder andere belangrijk voor:

De aanmaak van carnitine

Opname van calcium

Het vormen van collageen

Het aanmaken van antilichamen 

Onderhoud van botten, bindweefsel en de huid

Het maken van sterke spieren

De hartfunctie

Het voorkomen van ontstekingen

Het verbeteren van sportieve prestaties

Het verminderen van angst en stress

Het immuunsysteem

 

Er zijn in totaal 20 aminozuren nodig voor de aanmaak en groei van eiwitten, en slechts 10 van die 20 kunnen door het lichaam worden geproduceerd. De overige 10 staan bekend als “essentiële” aminozuren omdat je ze moet binnen krijgen via voeding.

Er zijn vele voordelen van lysine, van het gebruik ervan als een veel voorkomende behandeling voor koortslippen tot een mogelijk supplement tegen angst. Het word ook gebruikt voor acne, rimpels, herpes, pancreasontsteking, psychische aandoeningen, stress, verbeteren van sportieve prestaties en nog veel meer.

Verderop lees je alles over deze belangrijke aminozuur!

 

 

”Lysine is belangrijke voor gezonde spieren en botten”

6 gezondheidsvoordelen van Lysine!

Er zijn al vele onderzoeken gedaan naar het aminozuur en men is erachter gekomen dat het vele gezondheidsvoordelen kan hebben. Wij hebben ze voor je op een rij gezet.

 

1) Uitbraak en behandeling van koortslippen 

Lysine is een veel gebruikt middel bij koortslippen. Koortslippen zijn het gevolg van het herpes simplex-1-virus en ruim 65 procent van de mensen onder de 50 is besmet met het virus.

Er is hier onderzoek naar gedaan die inconsistent is maar toch hebben al vele mensen het aminozuur gebruikt om hun koortslip effectief te behandelen.

Sommige studies ondersteunen dat L-lysine kan helpen het aantal herpes simplex-1-virus   uitbraken dat iemand heeft te verminderen. En anderen beweren dat uitbraken met dezelfde frequentie voorkomen, maar een kortere periode duren.

Lysine zal de uitbraken nooit volledig kunnen stoppen maar wel helpen om de ernst en duur ervan te verminderen.

Een ander onderzoek liet zien dat de uitbraak na slechts 6 dagen verdween terwijl dit normaal gesproken 21 dagen kan duren. In deze studie werd er een crème gebruikt met lysine in combinatie met verschillende kruiden en zink.

Hoe lysine koortsblaasjes bestrijd is niet duidelijk maar men is er wel achter dat het aminozuur arginine helpt om de uitbraak te versterken en lysine helpt bij het bestrijden van een koortslip. Vermijd daarom arginine als je last hebt van een koortslip.

 

2) Opname van calcium verhogen

Het eten van voeding met lysine wordt in verband gebracht met een betere opname van calcium.  Er word daarom gesuggereerd dat het mensen met of risico op botontkalking kan helpen. Er zijn tot nu toe geen studies gedaan naar het verband tussen lysine en botontkalking. Omdat calcium een belangrijke rol speelt bij de gezondheid van de botten suggereert men dat het een nuttige voedingsstof kan zijn als aanvulling op mensen met broze botten.

Atleten gebruiken lysine vaak als eiwitsupplement om hun prestaties te verbeteren. Ook dit kan te maken hebben met de manier waarop lysine ervoor zorgt dat het lichaam calcium opneemt.

 

3) Diabetes

Eén van de moeilijkste dingen die mensen met diabetes ervaren is een verhoogd risico op infectie en andere diabetes gerelateerde aandoeningen. De afgelopen jaren is in dit verband veel onderzoek gedaan naar de grote aanwezigheid van geavanceerde glycatie-eindproducten oftewel AGE’s.

Deze AGE’s maken deel uit van het verouderingsproces in het lichaam en ze zijn in zeer hoge concentraties aanwezig bij diabetespatiënten. Ze zijn betrokken bij verschillende gezondheidsproblemen die verband houden met diabetes. 

Eén van de voordelen van lysine kan het voorkomen zijn van de vorming van AGE’s bij mensen met diabetes. Dit komt doordat het specifieke glycatiepaden kan verminderen zodat infectie kan worden voorkomen. Extra lysine word daarom steeds vaker gebruikt door mensen met diabetes.

 

4) Ondersteunen van een gezonde darm

Miljoenen mensen hebben zonder er zich vaak van bewust te zijn last van het lekkende darmsyndroom. Deze aandoening beschadigd de voering van het spijsverteringskanaal waardoor deeltjes die groter zijn dan bedoeld uit het spijsverteringsstelsel en in de rest van het lichaam terecht kan komen. Dit veroorzaakt allerlei klachten zoals vermoeidheid, allergische reacties, gewrichtspijn, auto-immuunziekten en schildklieraandoeningen.

Een vorm van lysine bekend als poly-L-lysine blijkt ontstekingsremmende effecten te hebben op de darmwand. Er moet nog meer onderzoek gedaan worden om te kijken of deze stof effectief kan worden toegepast. 

Lysine heeft niet rechtstreeks verband met het lekkende darmsyndroom maar het blijkt  ook pancreatitis te onderdrukken. Dit is een ontsteking van de alvleesklier, een ander belangrijk onderdeel van het spijsverteringsstelsel.

 

5) Angst, stress en andere psychologische symptomen

Naast het eten van voedingsmiddelen met veel magnesium, omega 3 en B-vitamines kun je ook proberen om meer lysine binnen te krijgen om angst te verminderen. Omdat lysine je lichaam kan helpen bij het opnemen van calcium op te nemen kan dit één van de belangrijkste manieren zijn waarop het helpt angst te verhelpen. Calcium is namelijk belangrijk om deze symptomen te verminderen.

Lysine helpt je niet alleen om calcium beter op te nemen, het gedraagt zich ook als een serotonine receptorantagonist. Dit betekent dat het zich gedeeltelijk bindt aan serotoninereceptoren om angstreacties gedeeltelijk te voorkomen.

Een onderzoek heeft laten zien dat lysine helpt bij het verminderen van door stress veroorzaakte angstreacties zoals diarree. Een ander onderzoek onder mensen met schizofrenie liet zien dat het aminozuur samen met conventionele therapie kan helpen de negatieve en algemene symptomen van schizofrenie te verminderen. Hier moet in de toekomst meer onderzoek naar worden gedaan wat de beste dosering is.

 

6) Behandeling van kanker

Onderzoekers ontdekken steeds meer manieren waarop voedingsstoffen kunnen helpen om kwaadaardige cellen aan te pakken zonder de goede cellen te doden.

In 2007 bestudeerden wetenschappers in Amerika de effecten van “lysineconjugaten” op beschadigde DNA-strengen zoals die bij kanker worden aangetroffen. Deze stof kan een beschadigde streng lokaliseren door er een een beschadigde plek in te identificeren. Het zorgt er vervolgens voor dat de rest van de streng ook uit elkaar scheurt. De cel is meestal niet in staat deze schade te herstellen en dit leidt tot apoptose oftewel de dood van cellen.

Het kanker dodende vermogen van lysine-conjugaten wordt alleen geactiveerd wanneer ze worden blootgesteld aan bepaalde soorten licht. Dit zorgt er voor dat onderzoekers en mogelijk artsen de stof kunnen injecteren of plaatsen met de meest geconcentreerde  kankercellen en ze kunnen activeren op de meest effectieve plekken.

De wetenschappers in Amerika vonden resultaten variërend van 25 procent tot 90 procent van de vernietigde kankercellen, wat natuurlijk een heel goed resultaat is. 

Ook bij dikkedarmkanker en leukemie zijn verschillende studies gedaan die hoopvol zijn voor de toekomst!

 

 

”Een andere naam voor eiwit is proteïne”

Waar zit lysine in?

De beste manier om het lysinegehalte in het lichaam te verhogen is door voedsel te eten dat van nature rijk is aan eiwitten.

Denk er bij het eten van lysinerijk voedsel aan dat bereidingsmethoden de voedingswaarde van de lysine kunnen verminderen. Het te lang verwarmen van eten, teveel suiker gebruiken, de aanwezigheid van gist of sucrose en het koken zonder vocht zijn hier voorbeelden van.

Lysine vind je veel terug in eiwitrijk voedsel zoals:

Vlees

Vis

Gevogelte

Eieren

Zuivel

Peulvruchten 

Tarwekiemen

 

Voedingsmiddelen met een hoog lysinegehalte zijn:

Voeding                                                 Lysine per 100 gram

 

Mager rundvlees / lamsvlees            3.580 milligram 

Parmezaanse kaas                                3.300 milligram 

Kip / Kalkoen                                         3.100 milligram  

Varkensvlees                                          2.755 milligram 

Tonijn                                                       2.590 milligram 

Garnalen                                                  2.171 milligram 

Pompoenpitten                                      1.386 milligram 

Eieren                                                       912 milligram 

Witte bonen                                            668 milligram 

Vegetariërs en veganisten hebben vaak moeite om voldoende lysine binnen te krijgen. Voeding die voor deze mensen enorm kunnen bijdragen zijn:

Voeding                                                 Lysine per 100 gram

Sojameel                                                 3125 milligram

Spirulina                                                  2970 milligram

Linzen                                                      1700 milligram

Bonen                                                      1500 milligram 

Kikkererwten                                          1400 milligram

Hüttenkäse                                              1200 milligram

Tofu                                                          1120 milligram

Pistachenoten                                         1108 milligram

Zonnebloempitten                                  984 milligram

Tempé                                                      908 milligram

Sojamelk                                                  200 milligram

 

 

”De bouwstenen van eiwit zijn aminozuren”

Hoeveel lysine heb je nodig per dag?

Lysine is een essentieel aminozuur en dit betekent dat je lichaam het uit voeding moet halen en hard nodig heeft. Je hebt als volwassene gemiddeld 30 tot 38 milligram lysine per kilogram lichaamsgewicht nodig per dag.

Dit betekent dan een persoon van 70 kilogram gemiddeld 2500 milligram lysine nodig heeft op een dag. Als je veel stress hebt of lijd aan een bepaalde ziekte dan kan dit gemiddelde hoger liggen.

Wanneer je besluit om extra lysine via een supplement te gaan gebruiken dan worden de volgende doseringen aanbevolen.

Algemeen gebruik: 0,5 tot 3 gram per dag

Koortslip: 1,5 tot 4 gram per dag

Virusinfectie: 1,5 gram per dag

Angst/stress: 3 gram per dag

Verbeteren opname van calcium: 0,5 tot 1 gram per dag

Volg altijd de gebruiksaanwijzing op de verpakking voor veilig gebruik van supplementen.

 

 

”Stress kan een tekort aan lysine veroorzaken”

Wat zijn de symptomen van een lysine tekort?

Een tekort aan lysine kan verschillende problemen veroorzaken. Symptomen die veel voorkomen bij een tekort zijn:

Vermoeidheid

Duizeligheid

Spierzwakte

Slechte concentratie

Angst

Slechte weerstand

Bloedarmoede

Remming van de groei

 

 

”Verkeerde voeding en slechte opname via de maag en darmen”

Wat is de oorzaak van lysine tekort?

Er is op dit moment onduidelijk hoeveel mensen er gemiddeld een tekort hebben aan lysine. De volgende oorzaken kunnen mogelijk zorgen voor een tekort aan dit belangrijke aminozuur.

Te lage inname via de voeding

Chronische stress

Ouderdom

Ook verschillende ziektes en medicatie kunnen er voor zorgen dat de opname van voedingsstoffen niet goed verloopt. Dit kan ook een reden zijn waardoor er een tekort aan lysine ontstaat.

 

 

”Bij normaal gebruik heeft lysine vrijwel geen bijwerkingen”

Heeft lysine bijwerkingen?

Het gebruik van lysine kan enkele kleine bijwerkingen veroorzaken zoals diarree en buikpijn. Het is niet bewezen dat het consumeren van natuurlijke bronnen van lysine hetzelfde effect heeft. 

Er is ook melding geweest van nierziekte die verband houdt met lysinesupplementen. Daarom moeten patiënten met nier- en leverstoornissen extra voorzichtig zijn en hun arts raadplegen voordat ze een lysine supplement gaan gebruiken.

De effecten van het aminozuur op zwangere moeders is niet voldoende onderzocht en daarom moeten zwangere vrouwen en/of borstvoeding gevende personen het gebruik van lysinesupplementen vermijden.

Ondanks de inzetbaarheid bij verschillende virussen zijn er aanwijzingen dat het de virale lading van HIV-patiënten kan verhogen. Daarom mogen degenen met de diagnose hiv/aids geen lysine supplementen nemen en alleen voedingsmiddelen met een hoog lysinegehalte eten.

Lysine word soms samen met andere aminozuren gesupplementeert. Wees voorzichtig met het combineren van arginine en lysine omdat deze aminozuren hetzelfde transporteiwit gebruiken. Hierdoor ontstaat er een competitie waardoor er een tekort aan arginine in het lichaam kan ontstaan.

Lysine kan de werking van benzodiazepines versterken. Wees daarom voorzichtig met het gebruik van lysine supplementen bij gelijktijdig gebruik van benzodiazepines.

Lysine supplement

Het moet altijd de voorkeur zijn om voedingsstoffen uit voedsel te halen in plaats van uit supplementen. Op deze manier neemt je lichaam meer van de voedingsstoffen op en loop je geen risico op overdosering. Daarnaast kan een supplement een prima aanvulling zijn of ingezet worden bij virussen en andere problemen waarbij extra lysine vereist is.

Bij chronische ziekte heb je vaak grotere doseringen nodig dan wanneer je het gebruikt voor bijvoorbeeld sportprestatie. Bij vegetariërs en veganisten kan de inname van lysine onvoldoende zijn omdat met name dierlijke eiwitten rijk zijn aan lysine. Bij een parasitaire infectie neemt de lysinebehoefte naar schatting met 20% toe.

Als je op zoek bent naar een supplement dan is goedkoop vaak duurkoop. Het is enorm belangrijk om een hoogwaardig product te kiezen met de juiste bestandsdelen zodat je lichaam de stoffen daadwerkelijk goed kan absorberen.

Vermijd daarom lysine supplementen met de stof ascorbylpalmitaat E304 er in. Deze stof is slecht opneembaar en zonde van het geld.

Een betere optie die vaak word gebruikt is L-lysine monohydrochloride en deze kan je lichaam goed opnemen waardoor het ook de moeite waard is.

Meestal staat er in de gebruiksaanwijzing dat je een lysine supplement ruim voor of ruim na het eten moet innemen. Men raad dit aan om competitie met andere aminozuren te vermijden. In sommige gevallen word er aangeraden het tijdens het eten te gebruiken. Volg daarom altijd de instructies op de verpakking zodat je het meeste voordeel ervaart.

Tips:

1) Heb je een tekort aan calcium? Neem bij calciumsuppletie extra lysine om de opneembaarheid van calcium te verhogen 

2) Als je extra ijzer nodig hebt dan kan het raadzaam zijn om er extra lysine bij te gebruiken zodat het ijzer goed word opgenomen door je lichaam

3) Zorg dat je niet langer dan een jaar extra lysine gebruikt om bijwerkingen te voorkomen

4) Als je twijfelt of lysine samen kan met de medicatie die je gebruikt overleg dan altijd even met de huisarts of apotheker

Tot slot

Lysine stond centraal in dit artikel. Wat heeft jouw voorkeur als het om eiwitrijke voeding gaat? Ga je voor vlees, vis of gevogelte? Wij vinden het fijn als je een reactie achterlaat onderaan deze pagina. 

Als je dit artikel waardevol vindt voor je gezondheid en vitaliteit help dan mee dit te verspreiden door het te delen met je vrienden. Dit kan doormiddel van de social media knoppen. We zijn je zeer erkentelijk!

Anderen lezen ook

Arginine

Glycine

Proline

Bronnen:

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *